Azure Reserved Instance mı Savings Plan mı? KOBİ Maliyet Rehberi

Reserved Instance mi Savings Plan mı sorusunun kısa cevabı şu: ikisi aynı problemi çözmüyor. Biri fiyata taahhüt ediyor, diğeri harcamaya. Fark küçük görünür ama yanlış seçim, üç yıllık bir Azure faturasında ciddi bir sapmaya dönüşebilir.

Sürekli çalışan bir Azure iş yükünüz varsa — dosya sunucusu, SQL veritabanı, Active Directory — muhtemelen hâlâ pay-as-you-go fiyat ödüyorsunuzdur, yani Microsoft’un liste fiyatının tamamını. Reserved Instance ve Savings Plan, aynı iş yükü için bu fiyatın önemli bir kısmını düşürüyor. Sorun, hangisini seçeceğinizi bilmeden ikisi arasında kararsız kalmak; bu durumda indirim hiç kullanılmamış gibi kalıyor.

Reserved Instance ve Savings Plan arasındaki fark nedir?

Reserved Instance (RI), belirli bir VM ailesini ve bölgeyi 1 veya 3 yıllığına kilitler. Savings Plan for Compute ise saatlik bir dolar taahhüdü verir; VM tipi, bölge veya işletim sistemi değişse bile indirim otomatik uygulanmaya devam eder.

Özellik	Reserved Instance	Savings Plan for Compute
Taahhüt birimi	Belirli VM ailesi + bölge	Saatlik $ harcama
Esneklik	Düşük — VM değişirse indirim düşer	Yüksek — VM/bölge/OS değişse de geçerli
Microsoft’un belirttiği azami indirim	%72’ye kadar (3 yıl, Windows Server örneği)	%65’e kadar (3 yıl, Ubuntu örneği)
Kimin için uygun	Sabit, değişmeyen üretim iş yükleri	Zaman içinde VM tipi/bölge değişebilen ortamlar
Taahhüt süresi	1 veya 3 yıl	1 veya 3 yıl

Bu rakamlar Microsoft’un kendi fiyatlandırma sayfalarındaki örnek senaryolara dayanıyor; gerçek indirim VM tipine, bölgeye ve kullanım süresine göre değişir.

Aradaki yüzde 7’lik fark neden tek başına karar aldırmıyor?

Kâğıt üzerinde Reserved Instance daha cazip görünür: azami %72’ye karşı %65. Ama bu fark tek başına yeterli değil. Savings Plan’ın getirdiği esneklik, bir yıl içinde VM ailesini değiştirmeniz gerektiğinde sizi RI’nin kilidinden kurtarıyor. RI’de VM tipini değiştirmek “exchange” işlemiyle mümkün, ama süreç zaman alıyor ve her zaman istediğiniz şartlarda sonuçlanmıyor.

Saha deneyimimizde küçük ve orta ölçekli işletmelerin çoğu iki yıl içinde VM boyutu veya iş yükü ihtiyacını değiştiriyor. Böyle bir ortamda düşük indirim farkına razı gelip esnekliği satın almak, üç yıllık RI’nin sonunda yanlış VM’e kilitlenmiş olmaktan daha ucuza geliyor.

Hangi iş yükünde hangisi mantıklı?

• Reserved Instance seçin: Domain controller, dosya sunucusu, ERP veritabanı gibi büyümesi öngörülebilir ve VM tipi neredeyse hiç değişmeyen iş yükleri için.
• Savings Plan seçin: Geliştirme/test ortamları büyüyüp küçülen, kampanya döneminde farklı VM ailesine geçen veya bölge değiştirme ihtimali olan iş yükleri için.
• İkisini birlikte kullanın: Çekirdek üretim iş yükünü RI ile kilitleyip geri kalan değişken kapasiteyi Savings Plan ile örtün. Azure aynı fatura döneminde önce RI’yi, sonra Savings Plan’ı uygular; iki indirim üst üste biner.

Denetimlerimizde en sık rastladığımız hata, işletmenin tüm ortamı tek bir RI paketiyle kapatmaya çalışması. Kapasitenin bir kısmı hiç kullanılmadan kilitleniyor, bir kısmı da hâlâ pay-as-you-go’da kalıyor.

Azure Hibrit Avantajı ile nasıl birleşir?

Mevcut Windows Server veya SQL Server Software Assurance lisansınız varsa, Azure Hibrit Avantajı (AHUB) VM fiyatının işletim sistemi/lisans kısmını sıfırlıyor — RI veya Savings Plan’dan bağımsız, ikisiyle de aynı anda çalışıyor. Yani üç indirim üst üste biniyor: taahhüt indirimi (RI/SP), lisans avantajı (AHUB) ve doğru boyutlandırma.

Bu kombinasyonu kurmadan önce yaptığımız ilk iş, mevcut lisans envanterini Azure kaynaklarıyla eşleştirmek. Denetimlerde en sık kaybedilen kalem, lisansın elde olup Azure tarafında hiç işaretlenmemiş olması.

KOBİ için 3 adımlık karar süreci

1. 3-6 aylık kullanım verisini çıkarın. RI/SP kararını ilk ayda vermeyin; Azure Cost Management’ta hangi VM’lerin gerçekten sabit çalıştığını görün.
2. Sabit çekirdeği RI’ye, değişkeni Savings Plan’a ayırın. Tüm ortamı tek bir modele sıkıştırmayın.
3. AHUB’ı unutmadan işaretleyin. Mevcut lisansınız varsa bu adım genelde en yüksek tek kalemlik tasarrufu getiriyor, ama en çok atlanan adım da bu.

Azure ortamınızın hangi VM’lerinin RI’ye, hangilerinin Savings Plan’a uygun olduğunu belirlemek için ücretsiz bir maliyet denetimi talep edebilirsiniz; ortalama teklif yanıt süremiz 4 saat. İletişim sayfamızdan veya Microsoft Azure hizmet sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

İlgili sayfalar

• Azure Fiyat Hesaplama Rehberi
• Microsoft Azure hizmet sayfası
• Bulut bilişim çözümleri

Sık Sorulan Sorular

Reserved Instance ile Savings Plan aynı anda kullanılabilir mi? Evet. Azure faturalamada önce RI, sonra Savings Plan uygulanır ve farklı VM’lere ayrı ayrı tahsis edilebilirler. Çoğu orta ölçekli ortamda ikisinin birlikte kullanılması, tek başına birinin kullanılmasından daha yüksek toplam indirim getiriyor.

1 yıllık mı 3 yıllık taahhüt mü daha mantıklı? İş yükünüz yeni ve büyüme öngörünüz belirsizse 1 yıllık taahhütle başlamak daha güvenli — indirim oranı düşük kalır ama kilitlenme riski de azalır. 3 yıllık taahhüt, VM tipinin en az 24-36 ay değişmeyeceğinden eminseniz anlamlı hale geliyor.

Reserved Instance’ı sonradan iptal edebilir miyim? Kısmen. Microsoft “exchange” imkânı sunuyor; farklı bir VM tipine veya bölgeye geçebilirsiniz. Tam iptal ve geri ödeme ise sınırlı ve genelde işlem ücretine tabi. Erken taahhüt vermeden önce 3-6 aylık kullanım verisiyle karar vermek bu riski büyük ölçüde azaltıyor.

Küçük bir Azure ortamında (aylık 500-1000$) bu ayrım gerçekten önemli mi? Evet, oransal fark aynı kalıyor. Küçük ortamlarda mutlak tasarruf düşük görünse de, yanlış modele kilitlenmenin esneklik maliyeti büyüyen bir KOBİ için orantısız hâle gelebiliyor.